ციხის ანბანი!

თელავის ყველაზე უძვლეს ქუჩაზე, რომლიც ღვთისმშობლის ეკლეესიით იწება და დაბახნების ისტორიული გორით მთავრდება, ათეულi წლების მანძილზე არქივისaთვის განკუთვნილი,  სამ სართულიანი შენობა ნაგებობა მდარეობდა.

ცოტა შორიდან რომ დავიწყოთ მგონი სჯობია.......

მაინც, რა ისეთი დატვირთვა და მნიშვნელობა აქვს, ქაქუცა ჩოლოყაშვილის სახლობის  ქუჩას თელავის ისტორიაში?

“ქართული სიტყვით“ ვეცდეით აღვწეროთ ქუჩა რომელიც ტურისტების დიდ ინტრესს იწვევს თელავის ხილვისას.

პირვლი- აღნიშნული ქუჩაზე მდებარეობს იჯრით მიწყობილი დაკიდული აივნებიანი ისტორიული ბინები.რომელთა უმრავლსობა, თითქმის საუკუნეზე მეტს ითვლის!

მეორე- ქუჩის ცენტრალური ტერიტორიიდან ზემოთ ასასვლელ ფერდობზე მდებარეობს ისტორიული ყადორის გორა!  რომელიც თავისი გეოგრაფიული მდებარობით სწორდ ნადიკვრის გორის ანალოგია  და თელავის დასავლეთ ნაწილის უმთავრესი ბუნებრივ მშვენბაა.

მესამე    და უმნიშვნნელოვანესი, სწორედ ამ ქუჩის ფერდობზეა აშენებული მე 7 საუკუნის ქორეპისკოპოსთა ციხე გალავანი, სადაც  გორის ჯვრის სახელოის ეკლესიის ხუროთმოძთვრული ძეგლია შემორჩენილი, აქვევხვდებით ბერთა სენაკებს!!!  რაც მიგვანიშნებს რომ ოესღაც აქ ცხოვრება თავისი მართლზომიერებით შჩქეფდა!

 ანუ უფრო, რომ დავაკონკრეტოთ თუ თელავის აღმოსავლეთის ცენტრალურ ნაწილს მეფე ერეკლეს ციხე გალავანი ამშვნებს,დასალთით ქორპისკოპოსთა მიერ აშენებული ციხე გალავნის კომპლქსია დამთავრილბლისათვის საინტრსო!!!

საყოველთაოდ ცნობილია, რომ აღნიშნულ ქუჩაზე არსებული შენობა ნაგებობების თითქმის 95 პროცენტი ძეგლთა დაცვის დაქვემდბარებაშია.

ეს არის ქუჩა სადაც გადაღებულია 10 ბით  ქართული მხარტული ისტორიული ფილმი.

ეს არის, ქუჩა რომელიც ელენე ახვლედიანდიანს  შეუდარებელეი ფერწერით, მრავალ კომპოზიციაშია გაცოცხლებული!

ეს არის, თელავის, ის ტერიტორია, რომლიც რეაბილიტირებული ქალაქის უმნიშვნელოვანესი ნაწილია!

ეს ის ტერიტორიაა, რომელითაც ყველა ტურისტი დაინტერესდება!!!!

მოკლედ, ბევრი მსჯელობის გარეშეც, ადვილი წარმოსადგენია,  ქალაქის რა ნაწილზე გვიწევს დღეს საუბარი!

 ქალაქის რეაბილიტაციის პროცესში, ჩოლოყაშვილის სახელობის ქუჩის აღსადგენად, მე 19 საუკუნის იერსახის დასაბრუნებლად, სახლმწიფომ მილიონბით ლარი გამოყო.

დღეს  წერილის თემას არ განვავრცობთ იმ საკითხით თუ რამდენად სწორად გაიხარჯა თანხები  და კომპანიებმა, რომელთაც  აღნიშნული ქუჩის რეაბილიტაციისათვის ტენდერში გაიმარჯვეს, რამდენად ხარისხიანად ჩაატარეს დაკისრებული ვალდეებულებები. ამ ,საკითხზე მუშაობას ქართული სიტყვა მომავალში დაუთმობს...

დღეს კი სწორედ ჩოლოყაშვილის ქუჩაზე მდებარე ისტორიული არქივის შენობით  დავინტერესდით!

რეორგანიზაციამდე არქივი თელავის 1930 წლის მერე არსებულ სრულ დოკუმენტაციას იცავდა.  თუმცა 90 ია წლბში არქივიში დაცული დოკუმენტაციის უმეტესი ნაწილი თბილისის ისტორიულ არქივს გადაეცა ნაწილი კი საჯარო რეესტრში გადაიტანეს. შესაამისად არქივმა თავისი ფუნქცია მოვალეობები დაკარგა. დღის წესრიგში არქივის გაუქმების საკითიც დადგა.  შენობა კი, რომელიც სწორედ თელავის კუთვნილბა იყო უფუნქციოდ დარჩა. მალე შენობის პირველ სართულზე პურის საცხოი თონეც გაიხსნა........

და  როცა  ჩოლოყაშვილის ქუჩის ისტორიულ მნიშვნელობაზე საჯაროდ საურობდნენ!

როცა  ძველი თელავის რებილიტაციით თავს იწონებდნენ!

როცა  თელავი მიხეილ სააკაშვილის სავიზიტო ქალაქდ ცხადდებოდა!

თელავის საკრებულომ ჩოლოყაშვილის ქუჩაზე მდებარე შენოა ნაგებობის მიტოვბა გამოაცხადა!

განმარტებისატვის ეს ეგრეთწოდეული მიტოვება ასე აიხსნება, მუნიციპალიტეტის მოთხოვნის საფუძველზე საკრებულო ამ შემთხვევაში არქივის შენობას გამოაცხადებს მისთვის არასახარბიელო შენობა ნაგბობად და ისრგებლებს სამოქალაქო კოდქსში არსეული მიტოვეის უფლებით, სახელმწიფოს სასარგელოდ!

ანუ არქივის შენობა, მოიხსნა მუნიციპალიტტის ბალანსიდან, და გადაეცა ეკონომიკის სამინისტროს.

საქართველოს პრეზიდნტის განკარგულეის საფუძვლზე აღნიშნული შენობა სიმბოლურ ფასად 1 ლარად გადაეცა კომპანია  „არტესი“, რომელი კომპანიაც სწორდ ჩოლოყაშვილის ქუჩის რეაბილიტაციას ახდენდა!!!

დღემდე აღნიშნული შენობა იგივე სახით გამოიყრება , როგორც ჩვეულებრივ......

დღემდე ჩოლოყაშვილის ქუჩის მაცხოვრბლები ამბობენ, რომ  შენობის პატრონი არსად ჩანს!

ქალაქში არავინ იცის ვინ იყიდა ოდესღაც არქივის კუთვნილი შენობა ნაგებობა...

თელავში არ იციან, რომ  ჩოლოყაშვილის ქუჩაზე მდებარე შენობა პრზიდენტმა 1 ლარად გაყიდა.

მაშინ როდესაც აღნიშნულ ქუჩაზე ყველაზე ცუდი ვარიანტით ბინის ყიდვა საშუალოდ 25 -30 დოლარამდე მერყეობს!!!

თელაველები ასე მპასუხობენ:

-რა ვთქვათ? არ ვიცით........მარტო ის ვიცით, რომ შენობა იმ კომპანიამ იყიდა რომელიც ქალაქის რეაბილიტაციაზე მუშაობდა,  ღმერთმა შეარგოს თავის პატრონს, ოღონდ იმდენი უსახლკარო და მრავალშვილინი ყავს ამ ქალაქს სჯობდა  მათთვის გადაეცათ!

p.s.

ტელეფონით დაუკავშირდით თედო ხოსროშვილს რომლიც სწორედ იმ დროს იყო გამგებლის მოვალოის შემსრულეი როცა არქივის შენობა გასხხევისდა, სამწუხაროდ ბატონმა თედომ კომენტარზე არც კი გვითხრა და არც არა. უბრალოდ მოუცლელოა დაასახელა მიზეზად. თუმცა დასძინა რომ დოკუმენტბი ყველაფერი გამგობაშია, და მისი კომენტარი სულაც არ არის საინტერესო. ბატონმა თედომ ალბათ ჩათვალა, რომ წინა ხელისუფლეის დროს მისი მოღვაწეოაც მედიისათვის უინტრსოდ დარჩებოდა.